ECB presenteert genomineerde ontwerpen voor nieuwe eurobankbiljetten
De Europese Centrale Bank (ECB) heeft de tien genomineerde ontwerpen gepresenteerd voor de volgende generatie eurobankbiljetten. Voor het eerst sinds de introductie van de euro in 2002 krijgt de Europese munt een volledig nieuw ontwerp. Een van de geselecteerde ontwerpvoorstellen is gemaakt door Studio Joost Grootens uit Nederland. Mensen uit heel Europa kunnen tot en met 21 september hun voorkeur uitspreken via een publieksenquête.
De ontwerpen zijn voortgekomen uit een Europese ontwerpwedstrijd die eerder dit jaar werd georganiseerd. Meer dan 1.200 grafisch ontwerpers uit de Europese Unie meldden zich aan. Daaruit werden 25 ontwerpers geselecteerd om voorstellen uit te werken rond twee vooraf gekozen thema’s: “Europese cultuur” en “Rivieren en vogels”.
De motieven die in de ontwerpen gebruikt worden, zijn van tevoren geselecteerd door De Raad van Bestuur van de ECB. Het thema “Europese cultuur” belicht gedeelde culturele ruimtes en prominente Europeanen. In “Rivieren en vogels” staan de weerbaarheid en diversiteit van de natuur centraal, aangevuld met de Europese instellingen.
Een onafhankelijke jury van 21 experts uit uiteenlopende vakgebieden, waaronder grafisch ontwerp, communicatie, neurowetenschappen en geschiedenis, beoordeelde de inzendingen. Uiteindelijk werden tien ontwerpvoorstellen genomineerd.
‘Het was een puzzel’
De ontwerpers waren gebonden aan een groot aantal regels. ‘Het was echt een boekwerk van meerdere pagina’s’ met restricties wat wel en wat niet mocht, vertelt ontwerper Joost Grootens aan BNR. ‘De kleuren, als het bankbiljet gevouwen was wat je dan nog moest zien of niet mocht zien, het was echt een puzzel.’
De ontwerpen van Grootens (zie beeld bovenaan dit artikel) vallen onder het thema “Europese cultuur”. ‘Een fantastisch thema’, aldus de ontwerper, die ervoor koos om de afbeeldingen van prominente Europeanen zo aan te snijden dat het vooral over de essentie van het gezicht gaat. ‘Iedere Europeaan maakt cultuur door te observeren, zich uit te drukken en de dialoog met elkaar aan te gaan, dat heb ik willen benadrukken.’
Publieksenquête
Met de publieksenquête wil de ECB burgers actief betrekken bij de keuze voor het uiteindelijke ontwerp. Naast de openbare raadpleging voert een onafhankelijk onderzoeksbureau een representatief onderzoek uit onder inwoners van de eurozone. De resultaten van beide onderzoeken worden meegenomen in de besluitvorming.
Volgens ECB-president Christine Lagarde zijn eurobankbiljetten veel meer dan een betaalmiddel: ‘Ze vormen een van de meest tastbare uitdrukkingen van Europa. Door ontwerpen die schoonheid en betekenis combineren, zullen ze onze gedeelde identiteit versterken.’
De Raad van Bestuur van de ECB zal naar verwachting eind 2026 een definitieve keuze maken. Daarbij worden de aanbevelingen van de jury, technische beoordelingen en de resultaten van de enquêtes gecombineerd.
Na de selectie volgt een verdere uitwerking en uitgebreide testfase. De nieuwe bankbiljetten zullen vervolgens in de jaren daarna geleidelijk in omloop worden gebracht. De huidige eurobankbiljetten behouden hun waarde en blijven naast de nieuwe serie circuleren.
‘Veilig, efficiënt en herkenbaar’
‘Door regelmatig nieuwe series bankbiljetten uit te geven, kan technologische vooruitgang benut worden om vervalsing voor te blijven’, aldus de ECB. ‘De nieuwe bankbiljetten zullen nieuwe en verbeterde echtheidskenmerken bevatten om de authenticatie en toegankelijkheid te verbeteren, ook voor mensen met een visuele beperking.’ De ECB streeft er ook naar de ecologische voetafdruk van de bankbiljetten te verkleinen door ze slijtvaster te maken en duurzamere materialen en productieprocessen te gebruiken.
Volgens ECB-directielid Piero Cipollone maakt het project deel uit van een bredere strategie om contant geld toekomstbestendig te houden. ‘Het nieuwe ontwerp van de eurobankbiljetten maakt deel uit van de voortdurende inspanning van het Eurosysteem om ervoor te zorgen dat contant geld een veilig, efficiënt en herkenbaar betaalmiddel blijft.’
Het gesprek met ontwerper Joost Grooten op BNR is hier terug te luisteren. Op de website van de Europese Centrale Bank zijn alle ontwerpen te bekijken en kun je in een online enquête je mening geven over de tien ontwerpvoorstellen.
Beeld boven: Ontwerpvoorstel voor de voorzijde van het biljet van 100 euro in het thema “Europese cultuur”, door Studio Joost Grootens. Copyright: European Central Bank 2026.
Blijf op de hoogte: ontvang wekelijks de PRINTmatters nieuwsbrief in je inbox
